Babimojski pułk lotniczy za rok będzie obchodził 70. rocznicę powstania. Jego historia wciąż żyje w pamięci starszych mieszkańców Babimostu, którzy wspominają ludzi, wydarzenia i chwile na zawsze związane z obecnością lotników w naszym mieście.
Udało nam się nakłonić do wspomnień ppłk. pil. Tadeusza Ptaka – jednego z najbardziej doświadczonych i cenionych pilotów naszej jednostki. W jego opowieści znajdziemy nie tylko wspomnienie niezwykłego lotu, ale także emocje, odpowiedzialność i doświadczenie człowieka, dla którego latanie przez wiele lat było częścią życia. Zapraszamy do lektury tej niezwykłej historii.
„Gdyby ktoś zapytał mnie jakie jest moje największe przeżycie zagrażające zdrowiu albo życiu, to nie umiałbym jednoznacznie określić. Takich sytuacji, licząc od dzieciństwa, miałem bardzo wiele. Ponieważ w światku lotniczym znany jest przypadek mojego zdarzenia podczas lotu, jednak często jest on przedstawiany i komentowany w różnych wersjach, zwłaszcza w internecie. Czasami ktoś
tam coś wie i dopisuje swoje widzimisię.
Lot jak wiele innych. Tym razem na rozpoznanie celów naziemnych w ugrupowaniu pary samolotów. W czasie powrotu po wykonaniu zadania, na około 40 km przed lotniskiem i wysokości 600 m, zgasł silnik. Zaskoczenie. Chociaż piloci są na różne sytuacje w powietrzu przygotowani i wytrenowani. W tym przypadku należy natychmiast zwiększyć wysokość, zmniejszyć prędkość i opuścić samolot. Obowiązkowe katapultowanie się. Nie wolno na samolotach odrzutowych lądować w terenie przygodnym.
Natychmiast zwiększyłem wysokość do 900 m i postanowiłem, przy swoim doświadczeniu i wyszkoleniu, uruchomić silnik. Nie udało się. W tej sytuacji – natychmiastowe katapultowanie się.
Przyjęcie odpowiedniej pozycji, odbezpieczenie i włączenie. Nastąpił świst i turkot, ale nie było wystrzału katapulty. Osłona kabiny nie została odrzucona i nie odbezpieczyła się katapulta.
Zatrzymała się w położeniu półotwartym – przednia obejma stalowa nad głową. W tej sytuacji nie mogłem katapultować się sposobem awaryjnym, przez osłonę kabiny. Podjąłem decyzję o opuszczeniu samolotu przez burtę. Próba nie powiodła się. Za mało miejsca,
żeby zmieścić się ze spadochronem.
Pozostało tylko lądowanie w terenie ze schowanym podwoziem. W tym rejonie – małe pola poprzecinane rowami i małymi lasami. Wybrałem dwa pola połączone rogami. Nadmiaru prędkości nie mogłem zmniejszyć hamulcami aerodynamicznymi – hydraulika nie działała. Samolot schodząc do lądowania bez wypuszczonego podwozia i klap ma małe opory aerodynamiczne.
Jedynym sposobem w tej sytuacji na zmniejszenie prędkości, stosownej do przyziemienia w obranym miejscu, było ścinanie górnych koron drzew. Poderwałem wyżej samolot, żeby zorientować się, gdzie to miejsce przyziemienia. Ułożyło się bardzo dobrze, tyle, że miałem jeszcze trzy drzewa przed sobą i linię energetyczną. Nie mogłem już ich ominąć. Wycelowałem kabinę pomiędzy dwa cieńsze a jedno grubsze. Doszło jeszcze do przecięcia linii. Przyziemiłem tuż za rowem. Hamowanie bardzo duże. Samolot kadłubem rył ziemię, żłobiąc sobą rów. Zatrzymanie nastąpiło około 7 metrów przed lasem.
Nigdy nie zapomnę ani odgłosu ścinanych drzew, ani terkotu agregatów po zatrzymaniu się samolotu. I tej ciszy…
Szybko opuściłem kabinę. Widząc kolegę krążącego w górze, przebiegłem się wokół samolotu, aby pokazać, że jestem cały i zdrowy. Później kolega pytał, dlaczego biegałem – myślał, że dostałem hopla. Podobno leśniczy nie mógł dojść, jak i po co ktoś pościnał na takiej długości korony sosen.
Energetycy musieli widzieć samolot pod lasem na polu, więc mogli od razu skojarzyć, kto im przerwał linię.
Komisja badania wypadków lotniczych stwierdziła, że powodem zgaśnięcia silnika było zacięcie tłoczka pompy nurnikowej wysokiego ciśnienia, wtryskującej paliwo do komór spalania – stąd brak możliwości ponownego uruchomienia. Działanie pilota w tej sytuacji – wzorcowe – i służyło w szkoleniu następnych pokoleń, jako przykład działania w skomplikowanej sytuacji.
Ta historia mogła mieć zupełnie inny przebieg, gdybym był prowadzącym pary samolotów. Podczas przygotowania do lotów postanowiłem, że to młodszy kolega, podwładny, będzie prowadzącym w celu kontroli jakości wykonywania tego zadania. Nie doszło to do obsługi naziemnej, iż mieliśmy zamienione samoloty. Gdyby ten podwładny leciał na tym swoim pechowym samolocie, zakończenie lotu mogło być inne. Można powiedzieć, że to on miał duże szczęście. Później dalej dużo i chętnie latałem przez lata.”
Ppłk pil. Tadeusz Ptak


